Nowy most w Głuchołazach otwarty. Odbudowa po powodzi za 11 miliardów złotych

Powódź, która zmieniła wszystko – skala zniszczeń i reakcja państwa

Wrześniowa powódź z 2024 r. dotknęła szczególnie południowe województwa Polski, niszcząc domy, drogi i mosty. W Głuchołazach, mieście na Opolszczyźnie, woda zabrała ze sobą główną przeprawę przez rzekę Biała Głuchołaska – tzw. most Andrzeja. Przez kilka miesięcy mieszkańcy dwóch części miasta byli rozdzieleni, a droga krajowa nr 40 – kluczowa dla ruchu tranzytowego do Czech – pozostawała przerwana. Jak podkreślał premier Donald Tusk podczas poniedziałkowej uroczystości, to właśnie w Głuchołazach widać było, że bez masywnej pomocy państwa ani ludzie, ani samorząd nie mieli szansy poradzić sobie sami. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym miejscu, a skala wsparcia finansowego okazała się bezprecedensowa.

Rząd przeznaczył na walkę ze skutkami żywiołu łącznie 11 miliardów złotych – największą w historii kwotę na pomoc po katastrofie naturalnej. Z tego ponad 1 miliard złotych trafił bezpośrednio do 62 tysięcy rodzin w formie zasiłków. W Głuchołazach znalazło się 365 milionów złotych – na odbudowę mostu, szkoły, żłobka, pływalni oraz innych obiektów użyteczności publicznej. Jak zaznaczył premier, to nie koniec – pomoc będzie kontynuowana, bo szkody wciąż są widoczne.

Nowy most – technologia i bezpieczeństwo na pierwszym miejscu

Otwarcie nowej przeprawy mostowej w Głuchołazach to przykład tzw. odbudowy plus. Most został zaprojektowany z myślą o przyszłych ekstremalnych zjawiskach hydrologicznych. Jego konstrukcja jest wyniesiona o prawie metr wyżej w porównaniu do starego mostu Andrzeja, a ciężar przenoszony jest przez masywne przyczółki osadzone poza umocnieniami wałów. Dzięki temu woda – nawet podczas kolejnej wielkiej powodzi – nie powinna zerwać przeprawy. Minister infrastruktury Dariusz Klimczak podkreślał, że obiekt nie tylko przywraca codzienne połączenia dla mieszkańców i ruchu transgranicznego z Czechami, ale także zwiększa bezpieczeństwo i stwarza lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego całego regionu.

„Most, który dziś otwieramy jest przykładem odbudowy plus. Jest nowoczesny i odporny na wielką wodę”

Marcin Kierwiński, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji

Koszt budowy samego mostu oraz towarzyszącej infrastruktury technicznej wyniósł 65 milionów złotych. Prace były możliwe dzięki szybkiej interwencji – tuż po powodzi wojsko i Rządowa Agencja Rezerw Materiałowych postawiły most tymczasowy, który teraz zastąpiono stałą, nowoczesną konstrukcją. Jak mówił minister koordynator służb specjalnych Tomasz Siemoniak, takie miejscowości jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, która przyciąga ludzi i turystów oraz daje poczucie bezpieczeństwa.

„Powstał nowoczesny obiekt, zaprojektowany z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi, dzięki czemu jest znacznie bardziej odporny na ekstremalne zjawiska hydrologiczne”

Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury

Skala pomocy państwa – liczby, które robią wrażenie

Wsparcie rządu po powodzi objęło niemal 30 różnych instrumentów – od dotacji na odbudowę infrastruktury, przez zasiłki bezpośrednie dla rodzin, po środki z Funduszy Europejskich. Aż ponad 6 miliardów złotych z całej puli 11 miliardów pochodzi właśnie z funduszy unijnych. To pokazuje, że Polska potrafi skutecznie sięgać po zewnętrzne finansowanie w sytuacjach kryzysowych. W Głuchołazach – oprócz mostu – w planach są dalsze inwestycje: remont mostu Świętego Wojciecha, prace na terenach rekreacyjnych oraz w kompleksie sportowym, na które przeznaczono blisko 50 milionów złotych.

• 11 mld zł – łączna kwota pomocy państwa po powodzi (największa w historii)
• 365 mln zł – wsparcie tylko dla Głuchołaz
• 65 mln zł – koszt budowy nowego mostu wraz z infrastrukturą
• Ponad 1 mld zł – zasiłki bezpośrednie dla 62 tys. rodzin
• Ponad 6 mld zł – środki z Funduszy Europejskich

Premier Tusk podczas otwarcia mostu podkreślił, że walka o przeprawę – początkowo przegrana, bo woda okazała się silniejsza – oraz dramat setek mieszkańców kazały rządowi jeszcze poważniej podejść do kwestii pomocy terenom popowodziowym. Efektem jest nie tylko nowy most, ale także kompleksowy program odbudowy, który ma służyć mieszkańcom przez dziesięciolecia.

Co to oznacza dla Słupska i regionu pomorskiego?

Choć Głuchołazy leżą na Opolszczyźnie, decyzje podjęte po wrześniowej powodzi mają znaczenie dla całego kraju – w tym dla mieszkańców Słupska i Pomorza. Władze centralne zapowiedziały, że wnioski z kataklizmu zostaną wykorzystane przy modernizacji infrastruktury przeciwpowodziowej w innych częściach Polski. Dla Słupska, położonego nad rzeką Słupią, oznacza to potencjalne przyspieszenie inwestycji w wały, systemy ostrzegania i poprawę przepustowości koryt. Samorządowcy z regionu słupskiego bacznie przyglądają się rozwiązaniom zastosowanym w Głuchołazach – podniesienie mostu o metr, wzmocnienie przyczółków, to standardy, które mogą być powielane na Pomorzu. Ponadto środki z Funduszy Europejskich, które zasiliły odbudowę na Opolszczyźnie, mogą być dostępne również dla projektów przeciwpowodziowych w województwie pomorskim.

Warto przypomnieć, że Słupsk i okolice doświadczyły poważnych podtopień w ostatnich latach – szczególnie w 2022 r. intensywne opady spowodowały lokalne zalania. Choć skala była mniejsza niż na południu Polski, to właśnie takie wydarzenia pokazują, jak ważne jest inwestowanie w odporność infrastruktury. Nowy most w Głuchołazach to symbol, że państwo potrafi działać szybko i skutecznie – a jego doświadczenie może posłużyć także naszemu regionowi. Premier Tusk, odnosząc się do kontynuacji pomocy, powiedział wprost: „Nie mam żadnych wątpliwości, że szkody jeszcze są widoczne. My na tym nie kończymy pomocy”. To deklaracja, która daje nadzieję nie tylko mieszkańcom Głuchołaz, ale także społecznościom w całej Polsce, w tym w Słupsku.

Dalsze plany – odbudowa nie kończy się na moście

Otwarcie nowej przeprawy to nie koniec prac w Głuchołazach. W mieście zaplanowano remont mostu Świętego Wojciecha oraz modernizację terenów rekreacyjnych i kompleksu sportowego – łącznie na prawie 50 milionów złotych. To część szerszego programu odbudowy, który obejmuje także szkołę, żłobek i pływalnię. Jak mówił premier Tusk, „uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach”. Rządowe wsparcie popłynęło również do innych miejscowości – Lądka Zdroju, Stronia Śląskiego, Barda – gdzie straty były równie dotkliwe. W każdej z tych lokalnych społeczności pomoc finansowa ma przywrócić nie tylko infrastrukturę, ale przede wszystkim poczucie normalności i bezpieczeństwa.

„Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach. To jest ponad 360 mln złotych tylko w tym mieście – na pomoc doraźną, jak i budowę mostu, szkoły, żłobka czy pływalni miejskiej”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Dla mieszkańców Słupska i całego regionu pomorskiego historia Głuchołaz to ważna lekcja: że w obliczu klęski żywiołowej państwo jest w stanie zmobilizować gigantyczne środki i skutecznie odbudować to, co zniszczyła woda. Nowy most, wyższy i mocniejszy, to nie tylko droga do Czech – to symbol solidarności i inwestycji w bezpieczną przyszłość.